Miłość własna – czym jest osobowość narcystyczna?

Miłość własna - czym jest osobowość narcystyczna?

Człowiek jest wrażliwy na własnym punkcie. Wynika to z ludzkiej godności i poczucia wartości. Lubimy być zauważeni, doceniani, potrzebujemy dobrego słowa niczym roślina wody. Potrzeba aprobaty jest naturalna. Z drugiej strony krytykę jesteśmy w stanie przyjąć od osób najbliższych lub współpracowników, a nie od nieznajomych. Niestety, u części osób miłość własna przekracza racjonalne granice potrzeby akceptacji i utrudnia relacje ze społeczeństwem. Osobowość narcystyczna jest zaburzeniem, którego korzeni należy szukać we wczesnym dzieciństwie.

Mityczne odwołanie

Zwrot „osobowość narcystyczna” przywołuje skojarzenia z mitem o Narcyzie – historii o młodzieńcu, który zakochał się w swoim odbiciu w tafli jeziora. Młodzieniec umarł, kiedy zorientował się, że kocha kogoś, kto poza widzianym przez niego odbiciem, nie istnieje. Osobowością narcystyczną zaczęto interesować się naukowo w XIX wieku.

Czym jest osobowość narcystyczna?

Narcyzm to utrwalony wzorzec poczucia własnej wielkości (widoczny w fantazjach bądź w zachowaniu), potrzeby podziwu ze strony innych i braku empatii. Przekonanie o swojej wyjątkowości łączy niejednokrotnie z arognackim podjeściem do innych ludzi oraz  nadmierną wrażliwości na swoim punkcie. Osobę przejawiającą osobowość narcystyczną łatwo urazić.  Osoba mająca cechy narcystyczne oczekuje uznania swojej wyższości i chwalenia niewspółmiernie do dokonań. Cechuje ją przekonanie o swoich wybitnych zdolnościach i idealnej urodzie, którą mogą zrozumieć jedynie ludzie zajmujący wysoką pozycję. Skoro ktoś uważa się za unikatowego, stworzonego do wielkich celów, to chce otaczać się jedynie ludźmi zajmującymi wyjątkową pozycję w społeczeństwie lub wysokie stanowiska. Osoba o osobowości narcystycznej bezpostawie oczekuje wyjątkowego traktowania i automatycznego podporządkowania się innych osób jej oczekiwaniom. Współpracowników, przyjaciół, członków rodziny wykorzystuje do swoich celów, nie licząc się z ich uczuciami. Osobowość narcystyczną cechuje brak empatii – nie rozpoznaje uczuć i potrzeb innych ludzi, nie identyfikuje się z otoczeniem. Osoba narcystyczna okazuje wyniosłość, uważa, że wszyscy zazdroszczą jej wyjątkowości.

Trudność diagnostyczna

Narycyzm jest trudno zdiagnozować.  Część osób przejawia jakieś cechy postawy narcystycznej. Lubimy, gdy ktoś nas docenia, kiedy jesteśmy w centrum uwagi. Problemem są sytuacje, gdy naturalna potrzeba pozytywnego postrzegania przez otoczenia, staje się  jedynym motorem działań i zaburza relacje między ludźmi. Narcyzm jest zaburzeniem osobowości. U osób o osobowości narcystycznej pojawiają się jeszcze inne problemy: depresja, używki, zaburzenia odżywiania, czy choroba afektywna dwubiegunowa.

Współpraca z terapeutą może poprawić funkcjonowanie osób z osobowością narcystyczną. Jest to długa praca, wymagająca cierpliwości i zaangażowania pacjenta. Problemem jest to, że wiele osób nie widzi potrzeby terapii, ponieważ nie uważa swojego zachowania za zaburzenie, czy za coś uciążliwego dla niego lub dla najbliższych.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *